Su kirliliğine yapay zekalı çözüm

Çevre kirliliğiyle mücadelede teknolojiye başvuran İzmirli lise öğrencileri, su kaynaklarının korunmasına katkı sağlayacak yenilikçi bir projeye imza attı. Karşıyaka Cihat Kora Anadolu Lisesi öğrencileri tarafından geliştirilen yapay zekâ destekli sistem, suyun fotoğrafını analiz ederek demire bağlı kirliliği hızlı şekilde tespit edebiliyor.

YAPAY ZEKA İLE HIZLI ANALİZ

9. sınıf öğrencileri Nehir Karagüzel, Kuzey Şentürk ve Asil Deniz Ekmekçi, fizik öğretmeni Mehmet Sertkahya danışmanlığında yürüttükleri çalışmada, su örneklerindeki demir iyonu miktarını görüntü işleme teknolojisiyle analiz eden bir model geliştirdi. Hazırlanan mobil ve web tabanlı uygulama sayesinde kullanıcılar, su kaynağından çektikleri fotoğrafları sisteme yükleyerek kirlilik seviyesini kısa sürede öğrenebiliyor.

FLOTASYON YÖNTEMİYLE ARITMA

Projede yalnızca kirliliğin tespit edilmesi değil, aynı zamanda giderilmesine yönelik yöntemler de yer aldı. Öğrenciler, çözünmüş hava flotasyonu tekniğini kullanarak su içindeki ağır metallerin önemli ölçüde arıtılabildiğini belirledi. Yapılan deneylerde demir iyonlarının yüzde 90’dan fazlasının giderildiği ve suyun demir seviyesinin litre başına 0,2 miligramın altına indirildiği rapor edildi.

TÜBİTAK'TA BÖLGE BİRİNCİLİĞİ

Geliştirilen proje, TÜBİTAK 57. Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri İzmir Bölge Yarışması’nda “Çevre ve Çevreyi Koruma” tematik alanında kimya kategorisinde birincilik elde etti. Başarılı çalışma, Türkiye finallerine katılma hakkı kazandı.

"LABORATUVARA GEREK KALMADAN TESPİT YAPILABİLİYOR"

Proje danışmanı Mehmet Sertkahya, geliştirilen sistemin geleneksel kimyasal analiz yöntemlerine göre daha hızlı ve ekonomik olduğunu söyledi:

Geleneksel yöntemler hem zaman alıyor hem de yüksek maliyet gerektiriyor. Bu uygulamayla insanlar, bir nehir ya da gölden çektikleri fotoğrafı sisteme yükleyerek kirliliği laboratuvara ihtiyaç duymadan tespit edebilecek.

YÜZDE 85 DOĞRULUK ORANI

Projede yapay zekâ modelinin eğitilmesi için kirli su çözeltilerinin farklı açılardan çekilmiş çok sayıda fotoğrafı kullanıldı. Fotoğrafların parlaklık ve kontrast değerleri değiştirilerek veri seti genişletildi. Öğrenciler, sistemin şu anda yaklaşık yüzde 85 doğruluk oranına ulaştığını belirtti.

FARKLI KİRLETİCİLER İÇİN DE KULLANILABİLİR

Projeyi geliştiren öğrenciler, uygulamanın yalnızca demir kirliliğiyle sınırlı kalmayabileceğini vurguladı. Nehir Karagüzel, sistemin gelecekte diğer ağır metaller ve organik kirleticilerin tespiti ve arıtımında da kullanılabilecek potansiyele sahip olduğunu ifade etti.

Öğrenciler, geliştirdikleri teknolojinin su kaynaklarının korunmasına katkı sağlamasını ve çevre kirliliğiyle mücadelede yaygın şekilde kullanılmasını hedefliyor.