Okyanuslar rekor sıcaklığa ulaştı: Martta beklenen zirve ağustosta geldi

Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi öğretim üyesi Prof. Dr. Levent Kurnaz, iklim krizine ilişkin haftalık değerlendirmesinde okyanuslarda kaydedilen yeni sıcaklık rekorunu gündeme taşıdı.

Climate Reanalyzer’ın NOAA OISST V2.1 verilerine dayanan ölçümlerine göre kutup bölgeleri dışındaki dünya okyanuslarının yüzey sıcaklığı 23 Ağustos’ta ortalama 21,235 dereceye ulaştı. Böylece Nisan 2024’te ölçülen 21,173 derecelik önceki rekor geride bırakıldı.

REKORDAN ÇOK ZAMANLAMASI ENDİŞELENDİRDİ

Kurnaz, “Okyanusların Rekor Kırması Şaşırtıcı Değil, Rekorun Ağustos Sonunda Gelmesi Şaşırtıcı” başlıklı yazısında, iklim sistemi açısından asıl dikkat çekici noktanın rekorun tarihi olduğunu vurguladı.

Küresel ortalama okyanus yüzeyi sıcaklıkları, güney yarımküredeki yaz mevsiminin ardından genellikle mart ve nisan aylarında zirveye ulaşıyor. Önceki sıcaklık rekorunun da Nisan 2024’te ölçüldüğünü hatırlatan Kurnaz, ağustos sonunda gelen yeni rekorun okyanus sistemindeki mevsimsel işleyişin alışılmış kalıplardan uzaklaştığına işaret ettiğini belirtti.

Kurnaz, durumu şu sözlerle değerlendirdi:

“Asıl dikkat çekici olan rakamın kendisi değil, geldiği zaman. Bu rekorun ağustos sonunda gelmesi, sistemde bir şeylerin her zamankinden farklı işlediğinin işareti.”

NOAA OISST veri setinin Eylül 1981’den bu yana uydu, gemi ve şamandıra gözlemlerini bir araya getirdiği, son iki haftaya ait değerlerin ise öncü nitelikte olduğu belirtiliyor. Farklı yöntem ve coğrafi kapsam kullanan Copernicus veri setinde rakamlar küçük farklılıklar gösterse de Avrupa Birliği’nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi de okyanus sıcaklıklarının yılın bu dönemi için rekor seviyelere ulaştığını doğruluyor.

EL NİNO ISINMAYI DAHA DA GÜÇLENDİRİYOR

Okyanuslardaki olağanüstü sıcaklığın arkasında, insan faaliyetlerinden kaynaklanan uzun vadeli küresel ısınmanın yanı sıra gelişmekte olan güçlü El Nino’nun da etkisi bulunuyor.

Kurnaz’a göre El Nino’nun kısa vadeli ısıtıcı etkisi, onlarca yıldır sera gazı salımları nedeniyle ısınan okyanusların üzerine ekleniyor. El Nino’nun henüz zirve noktasına ulaşmamış olması ise önümüzdeki aylara ilişkin endişeleri artırıyor. Mevcut tahminler El Niño’nun kasım ile ocak arasında en güçlü seviyesine ulaşabileceğini gösteriyor.